Wat u moet weten over Afrika, Zimbabwe en Fairtrade cadeaus

Vraagt u zich weleens af waar alle mooie producten die u in Nederland kunt kopen vandaan komen? Veel producten die in Nederland te koop zijn, waaronder veel huis- en tuindecoratie, maken ze in andere landen, bijvoorbeeld in Aziatische landen of in Afrika. Helaas krijgen de arbeiders of kunstenaars die deze producten maken, hiervoor niet altijd een eerlijk loon. Ook werken ze lang niet altijd onder veilige omstandigheden. Oneerlijk, vinden wij. Bovendien, het kan ook gewoon anders!

 

Al onze metalen tuinbeelden worden gemaakt door kunstenaars in het Afrikaanse land Zimbabwe. Zij krijgen hiervoor wel een eerlijk loon. Genoeg om in hun levensonderhoud te voorzien en om hun bedrijf uit te bouwen, hun werkplaats veiliger te maken, personeel aan te nemen en te professionaliseren. 

 

Om duidelijk te maken waar onze producten precies vandaan komen, en hoeveel waarde wij hechten aan eerlijke handel, vertellen we u in dit artikel meer over Afrika, Zimbabwe, (on)eerlijke handel en Fairtrade producten.

Afrika, een bijzonder continent met bijzondere natuur

Afrika is met een oppervlakte van meer dan dertigduizend vierkante kilometer het op één na grootste continent op Aarde. Op dit continent wonen meer dan een miljard mensen. Dat is maar liefst een zevende van de hele wereldbevolking! Het continent kent meer dan vijftig onafhankelijke staten (landen), waar Zimbabwe er één van is. 

 

De natuur in Afrika is rijk en afwisselend. Onder de vruchtbare noordkust ligt de droge Sahara woestijn. Ten zuiden van deze woestijn liggen veel regenwouden, waaronder tropische en subtropische regenwouden. In het zuiden en oosten van Afrika vind je veel tropische en subtropische savannen: droge grasvlakten met hier en daar bomen en struikgewas. Daarnaast bestaat een groot gedeelte van Afrika uit grasland. 

 

Afrika is populair onder toeristen vanwege de schitterende natuur en de mooie nationale parken. Elk natuurgebied in Afrika heeft wel iets unieks: bijzondere planten en bloemen, hoge bergtoppen of prachtige watervallen. Daarnaast komen mensen naar Afrika vanwege de bijzondere diersoorten die je daar in het wild kunt spotten. Denk aan gnoes, zebra’s, giraffen, krokodillen, luipaarden, gorilla’s en chimpansees. En natuurlijk ‘the big five’: de buffel, de leeuw, het luipaard, de neushoorn en de olifant.

Wist je dat Africa vroeger kleiner was?

De naam ‘Africa’ werd in de oudheid gebruikt voor het gebied dat we nu Tunesië noemen. De Romeinse provincie ‘Africa’ bestond uit de Tunesische en Libische kustgebieden. Later werd de hele kuststrook ‘Africa’ genoemd. Pas in de tijd van de ontdekkingsreizen (tussen de vijftiende en de negentiende eeuw) werd deze naam gebruikt om het continent aan te duiden wat wij nu ‘Afrika’ noemen. Flink gegroeid dus!

Zimbabwe, een land vol natuurpracht

Zimbabwe (officieel de Republiek Zimbabwe) ligt in het Zuidelijke deel van Afrika en grenst aan Zambia, Mozambique, Zuid-Afrika en Botswana. Met een oppervlakte van bijna vierhonderdduizend kilometer, is het bijna tien keer zo groot als Nederland. Toch wonen er nog geen 12 miljoen mensen. 

 

Een groot deel van het landschap in Zimbabwe bestaat uit savanne: een tropisch of subtropisch graslandschap, met hier en daar wat boomgroei. Het land heeft een tropisch klimaat, maar dit klimaat is wat milder vanwege de grote hoogte. Het westen en zuiden is droger dan het centrale en noordoostelijke deel van het land. De belangrijkste rivier van Zimbabwe is de Zambezi. Deze rivier is de noordgrens van het land. De rivier is bekend vanwege de Victoria Watervallen, een van de grootste watervallen ter wereld. Ook het grote stuwmeer Lake Kariba ligt in deze rivier. 

 

Het land kent een enorme afwisseling aan prachtige natuur en spectaculaire landschappen. Naast de overweldigende Victoria Watervallen waren ook de reuze keien van de Motopoheuvels, de bergen van de Oostelijke Hooglanden, de nationale parken en de oude ruïnes populaire bestemmingen voor toeristen. Maar door de instabiele situatie in het land is de eens zo bloeiende toeristenindustrie volledig ingestort.

 

De hoofdstad van Zimbabwe heet Harare. Harare is de grootste stad van het land en het politiek en economisch centrum. In deze omgeving maken ze veel van de metalen beelden die je op onze website kunt kopen!  

Enig idee wat Zimbabwe betekent?

De naam Zimbabwe komt van ‘Dzimba Dza Mabwa’, wat 'huis van steen' betekent. Door het hele land vind je namelijk gigantische rotsblokken. Van deze rotsblokken maken veel kunstenaars dankbaar gebruik om beelden te maken.  

 

Zo’n 150 kilometer van Harare ligt het kunstenaarsdorpje Tengenenge. Hier wonen ongeveer vijftig beeldhouwers met hun gezinnen. Zij komen uit verschillende (Afrikaanse) landen. Tengenenge ligt tegen de “Great Dyke”: de bergrug waar de serpentijnsteen vandaan komt. Uit deze steensoort hakken de kunstenaars hun beelden.

Waarom is er juist in Afrika zo veel armoede?

Bijna heel Afrika behoort tot ‘de derde wereld’, of de zogenaamde ‘ontwikkelingslanden’. De bevolking van deze landen is over het algemeen zeer arm. Ook zijn veel mensen in deze landen voor hun inkomen afhankelijk van landbouw en handwerk wat ze vanuit huis doen, in plaats van dat ze werken in fabrieken of op kantoren. Het werk wat ze doen is lichamelijk zwaar en verdient vaak weinig. Ook zijn ze voor hun inkomen vaak afhankelijk van het weer. Dit zijn meestal landen die in het verleden door een ander land werden gekoloniseerd en uitgebuit. Dit is één van de redenen dat de landen economisch gezien ‘achterlopen’. 

 

Toch heeft het Afrikaanse continent veel kansen om economisch gezien te groeien: het bezit veel grondstoffen en een voornamelijk jonge bevolking. Net zoals in de rest van de wereld is de armoede ook hier in de afgelopen decennia gedaald. Afrika is zelfs het continent met de snelst groeiende economieën ter wereld. Sommige landen halen groeicijfers van meer dan 10 procent! 

 

Helaas merken veel mensen in Afrika daar in de praktijk weinig van. Vooral veel Afrikanen ten zuiden van de Sahara leven in armoede. Hoe kan dat?

 

  • Er is een enorme kloof tussen rijk en arm. De economie groeit, maar hiervan geniet alleen de rijkere bevolking. De rijken worden rijker en de armen worden armer. 

  • Door de economische groei zijn voedselprijzen gestegen. Voor de boeren is dit gunstig, maar hierdoor kunnen de allerarmsten het voedsel niet meer betalen. 

  • In veel Afrikaanse landen is sprake van corruptie (omkooppraktijken) en slecht bestuur. Dit verergert armoede en uitsluiting, ondanks de groeiende economieën.

Waarom profiteren arme mensen niet van de groeiende economie in Afrika?

In veel Afrikaanse landen is geen democratie. Veel landen zijn op papier democratisch, maar in de praktijk geldt het recht van de sterkste of de machtigste. In veel landen is dan ook sprake van vriendjespolitiek en corruptie (omkooppraktijken). Hierdoor wordt rijkdom oneerlijk verdeeld en gaat veel buitenlandse ontwikkelingshulp aan corruptie verloren. 

Zimbabwe, politieke onrust en armoede 

Tot het jaar 2000 vormde Zimbabwe de graanschuur van het zuidelijk deel van Afrika. Het land was succesvol op het gebied van landbouw. Hierdoor konden boeren niet alleen voedsel voor henzelf verbouwen, maar ook voldoende voedsel groeien om een deel te verkopen aan andere landen. Zimbabwe had daardoor in vergelijking met andere Afrikaanse landen een sterke economie. Helaas is de politieke situatie de laatste twintig jaar in Zimbabwe verre van stabiel. Ook gaat het economisch bijzonder slecht met het land. 

 

In 2000 startte toenmalig president Mugabe met een politiek programma dat voor veel onrust zorgde. Het land van blanke boeren werd op grote schaal en met geweld afgepakt. De grond zou naar landloze zwarte boeren gaan. Maar in werkelijkheid ging deze grond vooral naar vrienden, familie en volgelingen van Mugabe.

 

Dit had zware gevolgen voor de economie in Zimbabwe: deze stortte in elkaar. De Zimbabwaanse dollar werd steeds minder waard. Corruptie, werkloosheid en armoede regeerden het land. Mensen leden honger en waren vaak alleen maar bezig met overleven. 

 

In 2017 werd de corrupte president afgezet na een staatsgreep door het leger. In Zimbabwe heerste toen de hoop dat de politieke en economische situatie in het land zou verbeteren. Mugabe’s opvolger, Emmerson Mnangagwa, beloofde meer democratie en stabiliteit. Ook probeerde hij investeringen aan te trekken vanuit andere landen. Dat bleek echter een loze belofte. Eén dag na de verkiezingen opende het leger vuur op demonstranten. De investeringen bleven uit en de economie belandde in een vrije val. 

 

Ten slotte dragen ook de enorme droogtes en de tegenvallende oogsten bij aan de armoede in Zimbabwe. En nadat in maart 2019 een tropische cycloon veel schade aanrichtte in Zimbabwe, dreigde voor maar liefst een derde van alle inwoners in Zimbabwe hongersnood. 

Oneerlijke prijzen en onveilige werkomstandigheden

Voor veel producten die je in Nederland kunt kopen en die afkomstig zijn uit derdewereldlanden geldt dat hiervoor geen eerlijke prijs is betaald. Dit geldt bijvoorbeeld voor kleding, schoenen en chocolade, maar ook voor veel huis- en tuindecoratie. 

 

Veel bedrijven laten hun producten in derdewereldlanden maken, omdat de mensen daar veel goedkoper werken dan in Nederland. Zij krijgen veel minder betaald dan arbeiders in Nederland en werken onder onveilige werkomstandigheden. Deze bedrijven verdienen heel veel geld, omdat ze de arbeiders, boeren en kunstenaars die hun producten maken uitbuiten! Zo kunnen ze hun producten goedkoop verkopen en er toch veel aan verdienen. Dat vinden wij oneerlijk. 

 

Door oneerlijke handel leven veel arbeiders in ontwikkelingslanden in armoede. Hun inkomen kan door veranderende prijzen op de wereldmarkt plotseling instorten. Zij weten daardoor vaak niet of ze hun gezinnen wel kunnen voeden. Ook hebben ze geen geld om hun bedrijf te professionaliseren en omdat ze al hun geld nodig hebben om te overleven, kunnen ze ook geen geld investeren in hun gemeenschap. Daarnaast zijn er landen waar sprake is van moderne slavernij en illegale kinderarbeid.

 

Wanneer je in Nederland een product koopt, heb je vaak geen idee hoeveel de arbeider in een derdewereldland daarvoor kreeg en in welke omstandigheden hij of zij moest werken. Veel bedrijven houden dit bewust verborgen. Dit zorgt ervoor dat ongelijkheid en extreme armoede worden geaccepteerd en in stand blijven.

Wat kunnen we doen om armoede en ongelijkheid in Afrika te bestrijden?

Zoals hierboven is gezegd, is de rijkdom in Afrika oneerlijk verdeeld. Ook gaat veel buitenlandse hulp verloren aan corruptie. Daarom is ontwikkelingshulp tegenwoordig vaak gericht op het ondersteunen van groepen in de samenleving die streven naar meer democratie en gelijkheid. Wanneer er meer democratie en gelijkheid is, kan de rijkdom in Afrika namelijk eerlijker verdeeld worden! Zo kan de negatieve spiraal van armoede doorbroken worden en profiteert de hele bevolking van de groeiende economie, in plaats van alleen de mensen die al rijk en machtig zijn.

 

Daarnaast is het belangrijk om bedrijven die de uitbuiting van Afrikaanse arbeiders en kunstenaars in stand houden niet te steunen. In plaats daarvan kunt u producten kopen die zijn aangesloten bij de World Fair Trade Organisation (WFTO). Bedrijven die bij deze organisatie zijn aangesloten verkopen fairtrade producten, waarvoor de arbeiders, boeren en kunstenaars eerlijke prijzen krijgen. 

 

Mooievogels is de handelsnaam van Handelsonderneming R. Veldhuijzen. Als bedrijf zijn wij aangesloten bij WFTO. Dit betekent dat onze producten Fairtrade zijn. Wat dit precies inhoudt leest u hieronder.

Wat is Fairtrade?

Fairtrade is een keurmerk dat aangeeft dat het product dat u koopt ‘eerlijk’ is. Dit betekent dat boeren en arbeiders in ontwikkelingslanden een eerlijke prijs krijgen voor hun product en dat zij werken onder betere omstandigheden. Zij moeten kunnen leven van hun werk en kunnen investeren in een duurzame toekomst. Daarnaast is ‘fairtrade’ een wereldwijde beweging die streeft naar een eerlijke wereld, met gelijke kansen voor iedereen. 

Wat is een eerlijke prijs?

Bij fairtradeproducten wordt altijd een minimumprijs aangehouden. Dit is het minimale bedrag dat altijd aan de boer, arbeider of kunstenaar wordt betaald. Deze voorwaarde is er om hen te beschermen tegen de sterk veranderende wereldmarkt. Als de wereldmarktprijs opeens heel erg daalt en onder de afgesproken minimumprijs uitkomt, wordt toch de minimumprijs betaald. 

 

Zo weet de arbeider, de boer – of in ons geval de kunstenaar – dat hij voldoende verdient om:

  • zijn producten duurzaam te maken;

  • naast zichzelf ook zijn familie te kunnen onderhouden;

  • te investeren in zijn bedrijf, te professionaliseren en personeel aan te nemen;

  • te investeren in zijn gemeenschap.

Fairtrade en duurzaamheid

Dat ‘fairtrade’ voor eerlijke handel staat weten de meeste mensen wel. Maar wist u dat de arbeiders zelf ook aan bepaalde eisen moeten voldoen? Zij moeten duurzaam en milieuvriendelijk werken. Daarnaast moeten arbeiders, boeren en kunstenaars zich organiseren in verenigingen. De werkgevers moeten respect hebben voor arbeidsrechten en de verenigingen moeten een doorzichtige en democratische werkwijze hebben. 

Over de World Fair Trade Organisation

De World Fair Trade Organisation (WFTO) is een wereldwijde gemeenschap van sociale ondernemingen die Fairtrade producten verkopen. Om een ​​WFTO-lid te zijn, moet een onderneming of organisatie laten zien dat zij de mens en de planeet vooropstelt bij alles wat ze doet. Met andere woorden, de volledige onderneming, dus niet alleen een specifiek product, moet Fairtrade zijn. De structuur van het bedrijf, het bedrijfsmodel, de activiteiten en de toeleveringsketens worden beoordeeld. 

 

Een bedrijf dat lid is van WFTO wordt beschouwd als een ‘Fairtrade bedrijf’ dat de belangen van producenten en hun gemeenschappen vooropstelt.

Onze metalen vogels: eerlijk, uniek en duurzaam

Nu weet u meer over waar onze prachtige metalen beelden vandaan komen en waarom wij zo trots zijn op deze bijzondere producten.

 

  • Alle producten zijn handgemaakt en uniek.

  • Onze kunstenaars krijgen een eerlijke prijs voor hun producten. Hiermee kunnen ze niet alleen zichzelf, maar ook hun gezinnen onderhouden. Daarnaast verdienen ze voldoende om  hun bedrijf te professionaliseren en om te investeren in hun gemeenschap. Hierdoor wordt de negatieve spiraal van armoede doorbroken.

  • De producten zijn milieuvriendelijk en duurzaam. IJzer is van zichzelf niet duurzaam, daarom wordt voor onze producten geen nieuw ijzer gebruikt. Onze kunstenaars gebruiken in plaats daarvan restmateriaal. 

  • De beelden zijn van hoge kwaliteit en hebben een lange levensduur.

Bent u op zoek naar unieke tuindecoratie, hecht u waarde aan duurzaamheid en wilt u uw steentje bijdragen aan eerlijkere handel? Of bent u op zoek naar een bijzonder cadeau voor iemand met het hart op de juiste plek? Neem dan zeker eens een kijkje in ons assortiment.